W dzisiejszym złożonym środowisku IT, gdzie usługi są wzajemnie powiązane i zależne od wielu komponentów, efektywne zarządzanie nimi staje się kluczowe dla sukcesu każdej organizacji. Jednym z fundamentów, na którym opiera się sprawne zarządzanie usługami IT (ITSM), jest Configuration Management Database (CMDB). Czym dokładnie jest CMDB i jaką rolę pełni w codziennej pracy działu IT, zwłaszcza w kontekście zarządzania incydentami, problemami, wnioskami o usługę i zmianami? Zanurzmy się w ten fascynujący świat.

Czym właściwie jest CMDB?

Najprościej mówiąc, CMDB to scentralizowane repozytorium informacji o wszystkich elementach konfiguracji (Configuration Items – CI) w infrastrukturze IT organizacji oraz o relacjach między nimi.

Elementem konfiguracji może być praktycznie wszystko: serwery, aplikacje, bazy danych, sieci, urządzenia mobilne, a nawet dokumentacja czy personel. CMDB nie jest jedynie statyczną listą zasobów – to dynamiczna baza danych, która odzwierciedla aktualny stan środowiska IT i jego zależności.

Wyobraźmy sobie rozbudowaną sieć zależności: awaria jednego serwera może wpłynąć na działanie wielu aplikacji, co z kolei uniemożliwia pracę wielu użytkownikom. Bez CMDB, diagnozowanie i rozwiązywanie takich problemów przypomina błądzenie we mgle. Z CMDB, dysponujemy mapą całego ekosystemu IT, co znacząco ułatwia nawigację i podejmowanie świadomych decyzji.

CMDB jako podstawa praktyk ITSM

CMDB nie jest celem samym w sobie, lecz fundamentem, który wspiera wiele kluczowych praktyk zarządzania usługami IT. Przyjrzyjmy się, jak konkretnie CMDB przyczynia się do usprawnienia zarządzania incydentami, problemami, wnioskami o usługę oraz zmianami.

Zarządzanie Incydentami: Szybka diagnoza i przywracanie usług

Gdy dochodzi do incydentu, nieplanowanego przerwania lub obniżenia jakości usługi, czas reakcji jest kluczowy. CMDB dostarcza niezbędnych informacji, które znacząco przyspieszają proces diagnozowania i przywracania usług:

• Identyfikacja dotkniętych usług i komponentów: Dzięki informacjom o relacjach między CI, zespół IT może szybko zidentyfikować, które usługi są dotknięte awarią konkretnego elementu infrastruktury.
• Wpływ incydentu: CMDB pomaga ocenić wpływ incydentu na biznes, identyfikując krytyczne usługi i użytkowników, którzy mogą być niedostępni. To pozwala na ustalenie priorytetów i skoncentrowanie wysiłków na najpilniejszych problemach.
• Historia incydentów: Powiązanie incydentów z konkretnymi CI w CMDB umożliwia analizę historycznych awarii i identyfikację potencjalnych wzorców lub powtarzających się problemów.
• Kategoryzacja incydentów: CMDB może zawierać informacje o właścicielach poszczególnych CI, co ułatwia szybkie skontaktowanie się z odpowiednimi specjalistami z zespołów wsparcia.

Przykład: Użytkownik zgłasza problem z niedziałającą aplikacją do fakturowania. Dzięki CMDB, zespół IT może szybko sprawdzić, na jakim serwerze działa aplikacja, jakie bazy danych są z nią powiązane oraz jakie inne systemy mogą być od niej zależne. Jeśli w CMDB odnotowano niedawną zmianę na serwerze baz danych, może to być kluczowa wskazówka w procesie diagnozowania przyczyny incydentu.

Zarządzanie Problemami: Zapobieganie przyszłym incydentom

Zarządzanie problemami koncentruje się na identyfikowaniu i eliminowaniu przyczyn źródłowych incydentów, aby zapobiec ich ponownemu wystąpieniu. CMDB odgrywa tutaj nieocenioną rolę:

• Analiza przyczyn źródłowych (Root Cause Analysis): Informacje o konfiguracji i relacjach między CI pomagają w dogłębnym badaniu przyczyn problemów. Zrozumienie, jak poszczególne komponenty oddziałują na siebie, jest kluczowe do zidentyfikowania źródła problemu, które często może leżeć głębiej niż pierwotny incydent.
• Identyfikacja powtarzających się problemów: Dzięki powiązaniu incydentów z CI, łatwiej jest zidentyfikować te elementy konfiguracji, które są najczęściej przyczyną awarii. To pozwala na skoncentrowanie wysiłków na eliminacji chronicznych problemów.
• Ocena ryzyka: CMDB dostarcza informacji o krytyczności poszczególnych CI oraz ich zależnościach. To pomaga w ocenie ryzyka związanego z potencjalnymi awariami i planowaniu działań prewencyjnych.
• Wiedza o konfiguracji: Podczas rozwiązywania problemów, dostęp do aktualnych informacji o konfiguracji systemów jest niezbędny do zrozumienia kontekstu i uniknięcia wprowadzania nieprawidłowych poprawek.

Przykład: Po serii incydentów związanych z wydajnością określonej aplikacji, analiza w CMDB może wykazać, że problem leży w przestarzałej wersji serwera baz danych, który nie spełnia rosnących wymagań aplikacji. Dzięki tej wiedzy, zespół zarządzania problemami może zainicjować projekt aktualizacji serwera, zapobiegając przyszłym incydentom wydajności.

Zarządzanie Wnioskami o Usługę: Efektywna realizacja żądań użytkowników

Wnioski o usługę dotyczą standardowych zapytań użytkowników, takich jak prośba o nowe konto, dostęp do aplikacji czy zmianę uprawnień. CMDB wspiera ten proces poprzez:

• Katalog usług: CMDB może być zintegrowana z katalogiem usług, dostarczając informacji o komponentach IT, które składają się na daną usługę. Użytkownicy składający wnioski mają lepsze zrozumienie, czego dotyczy ich żądanie.
• Automatyzacja realizacji: Informacje z CMDB mogą być wykorzystane do automatyzacji niektórych kroków realizacji wniosków. Na przykład, przy tworzeniu nowego konta użytkownika, CMDB może dostarczyć informacji o dostępnych zasobach i standardowych konfiguracjach.
• Zarządzanie zasobami: CMDB pomaga w śledzeniu dostępności zasobów IT i planowaniu ich alokacji w odpowiedzi na wnioski o usługę.
• Standaryzacja: Dostęp do ustandaryzowanych informacji o konfiguracji w CMDB ułatwia wdrażanie jednolitych rozwiązań dla podobnych wniosków, co zwiększa efektywność i zmniejsza ryzyko błędów.

Przykład: Użytkownik składa wniosek o dostęp do nowej aplikacji CRM. Dzięki CMDB, system zarządzania wnioskami o usługę może automatycznie sprawdzić, jakie są wymagania systemowe tej aplikacji, jakie konta użytkownik już posiada i jakie uprawnienia należy mu nadać. To przyspiesza proces realizacji wniosku i zapewnia spójność konfiguracji.

Umożliwianie Zmian: Kontrola i minimalizacja ryzyka

Umożliwianie zmian ma na celu kontrolowanie wprowadzania modyfikacji w środowisku IT, minimalizując ryzyko wystąpienia incydentów. CMDB jest nieodzownym narzędziem w tym procesie:

• Ocena wpływu zmiany: Przed wprowadzeniem zmiany, CMDB pozwala na identyfikację wszystkich CI, które mogą zostać dotknięte tą zmianą oraz usług, które od nich zależą. To umożliwia dokładną ocenę potencjalnego wpływu i ryzyka.
• Planowanie zmian: Informacje o konfiguracji i zależnościach pomagają w planowaniu zmian, uwzględniając potencjalne konflikty i zależności między różnymi elementami.
• Dokumentowanie zmian: CMDB służy jako centralne repozytorium informacji o wprowadzonych zmianach oraz ich wpływie na konfigurację środowiska IT.
• Śledzenie historii zmian: Dzięki CMDB, możliwe jest śledzenie historii zmian dla poszczególnych CI, co jest nieocenione w przypadku wystąpienia incydentów i problemów po wdrożeniu zmiany. Można szybko cofnąć nieudaną zmianę lub zidentyfikować jej przyczynę.
• Autoryzacja zmian: CMDB dostarcza kontekstowych informacji, które są niezbędne do podejmowania świadomych decyzji dotyczących autoryzacji zmian.

Przykład: Zespół IT planuje aktualizację oprogramowania na kluczowym serwerze. Przed wdrożeniem zmiany, analiza CMDB ujawnia, że na tym serwerze działają trzy krytyczne aplikacje, z których korzysta wiele działów firmy. Dzięki tej wiedzy, zespół zarządzania zmianami może zaplanować wdrożenie na godziny nocne, poinformować użytkowników o planowanej niedostępności i przygotować plan awaryjny na wypadek problemów.

Podsumowanie

Configuration Management Database (CMDB) to znacznie więcej niż tylko inwentaryzacja zasobów IT. To dynamiczne i relacyjne repozytorium informacji, które stanowi fundament efektywnego zarządzania usługami IT. Wspierając kluczowe praktyki ITSM, takie jak zarządzanie incydentami, problemami, wnioskami o usługę i umożliwianie zmian, CMDB przyczynia się do zwiększenia stabilności środowiska IT, skrócenia czasu rozwiązywania problemów, poprawy jakości usług oraz minimalizacji ryzyka związanego z wprowadzaniem zmian. Inwestycja w dobrze zaprojektowaną i utrzymywaną CMDB to inwestycja w sprawne i efektywne działanie całego działu IT, a w konsekwencji – całej organizacji.

Czy Twoja organizacja w pełni wykorzystuje potencjał CMDB? Jeśli nie, warto zastanowić się nad jej wdrożeniem lub optymalizacją, aby czerpać korzyści z solidnego fundamentu zarządzania usługami IT.

Artykuł CMDB: Fundament Sprawnego Zarządzania Usługami IT pochodzi z serwisu Mariusz Siek.

„Zmiany, zmiany, zmiany … ” cytując za klasykiem z polskiej komedii „Co mi zrobisz jak mnie złapiesz” w reżyserii niezapomnianego Stanisława Barei, to nieodzowny elementy w zarządzaniu usługami. Swoją drogą, wypowiada je ulubiony aktor Barei, Stanisław Tym, który w ostatnich dniach przeszedł na drugą stronę życia.

Jak wiemy z każdą zmianą związane jest ryzyko i każda zmiana wymaga akceptacji, dlatego zmianom poświęca się dużo uwagi, między innymi poprzez praktykę ITIL „Umożliwiania zmian”. Teraz jednak nie o tym.

Systemy i usługi funkcjonują w środowisku, które jest co raz bardziej zmienne, niepewne, złożone i niejednoznaczne (VUCA). Biznes oczekuje wprowadzania co raz więcej zmian, skracania czasu dostarczania usług do klienta i wysokiego poziomu świadczonych usług. Czy jest możliwe poradzić sobie w takich warunkach?

ITIL 4 proponuje cele, zasady, metody i techniki związane z IT wysokich prędkości (High velocity IT), które mają pomóc osiągać zamierzone cele.

1. Kluczowe cele

Kluczowymi celami związanymi z szybkim wprowadzaniem zmian są:

• Wartościowe inwestycje, które wykorzystują IT w sposób strategiczny, innowacyjny i efektywny kosztowo. Organizacje mając określone zasoby, powinny nimi tak zarządzać aby wykorzystywać je do  realizacji projektów i zadań, które będą cechowały się jak największym zwrotem z inwestycji (ROI) i przyczyniały się do osiągania celów strategicznych organizacji.
• Szybki rozwój, który zapewnia sprawnie wykonywane i dostarczane usługi i produkty IT. Wykorzystywane są metodyki Agile i DevOps (DevSecOps), które pozwalają optymalnie wykorzystać cykl wytwarzania usług i produktów, które dostarczane są iteracyjnie i przyrostowo oraz jak najwięcej czynności i działań jest zautomatyzowanych (CI/CD).
• Odporność operacji, gwarantująca wysoką odporność produkcyjnych usług i produktów IT na występowanie incydentów, w szczególności tych poważnych. Wysoka odporność, pozwala na ciągłość działania usług i produktów IT na produkcji. Wystąpienie awarii nie powoduje niedostępności usługi i/lub jest bardzo szybko mitygowane lub naprawiane dzięki zaprojektowanej architekturze oraz automatyzacji.
• Współtworzenie wartości, pozwalające na efektywną interakcję między dostawcami usług a korzystającymi z usług. Dostarczana usługa ma tylko sens, kiedy zapewnia korzystającemu z niej wymaganą wartość, pomaga mu osiągać wyznaczone cele i dostarcza oczekiwanych rezultatów. Rola konsumenta jest równie ważna jak rola dostawcy usług w współtworzeniu wartości.
• Zapewnienie zgodności, zapewniające przestrzeganie wymagań dotyczących nadzoru, zarządzania ryzykiem i zgodności (Governance, Risk, Compliance – GRC). Fakt, że wprowadzamy szybko zmiany, nie oznacza że nie muszą one spełniać zasad, reguł i polityk obowiązujących w organizacji dostawcy usług i konsumenta usług. Zapewnienie zgodności jest kluczowym celem, który powinien być osiągnięty. Nie przestrzeganie zasad, może doprowadzić do nie dostarczenia wartości dla konsumenta.

2. Minimalizacja ryzyka

Aby zmniejszyć ryzyko związane z wprowadzanymi zmianami, zmniejszamy zakres wprowadzanych zmian. Możemy to zrobić dzięki mikrousługom (microservices) i odpowiednio zaprojektowanej architekturze usług i produktów.

Mniejsze zmiany można szybciej wytworzyć, przetestować i wdrożyć na produkcję. Wdrożenie małej zmiany zmniejsza ryzyko niepowodzenia oraz  ewentualne negatywne skutki jakby poszło coś nie tak.

Małą zmianę możemy też szybko wycofać, jeżeli byłaby taka konieczność. Jeżeli wdrażamy dużo i często małych zmian, to doskonalimy nasze umiejętności aby przeprowadzać takie zmiany szybko i bezproblemowo od developmentu do udostępnienie użytkownikom na produkcji.

3. Kluczowe wzorce zachowań

Osiąganie celów opisanych w punkcie 1. wspierane jest przez podejmowanie kluczowych wzorców zachowań, takich jak:

• Akceptacja niejednoznaczności i niepewności. Należy pogodzić się z faktem, że funkcjonujemy w niestabilnym i niejednoznacznym środowisku. Systemy i usługi zawsze będą miały błędy i będą ulegały awariom. Należy to zaakceptować i wykorzystywać eksperymenty w poszukiwaniu rozwiązań i nie obawiać się bezpiecznych i przemyślanych porażek.
• Okazywanie sobie wzajemnego zaufania. Nie można skutecznie i efektywnie współpracować, jeżeli nie można ufać drugiej stronie. Chodzi tu o zaufanie do osób we własnym zespole, pomiędzy zespołami dostawcy usług, w stosunku do partnerów i dostawców czy wreszcie w stosunku do klienta i użytkownika. Szanujemy umiejętności zawodowe innych osób i ufamy, że podejmują dobre decyzje. Szczerze ale również delikatnie przekazujemy informacje zwrotne. Chodzi o stworzenie przyjaznego środowiska pracy, gdzie nie będzie funkcjonowała kultura obwiniania a ludzie będą się czuli dobrze w zgodzie ze swoimi wartościami. Należy zachęcać pracowników do zabierania głosu i dzielenia się wiedzą a kierownictwo do nie odczuwania oporu przed przyznaniem się do niewiedzy lub poproszeniem o pomoc.
• Ciągłe podnoszenie poprzeczki. Należy zawsze kwestionować status quo i nigdy nie być zadowolonym z obecnego stanu. Jeżeli nawet coś działa dzisiaj, może się okazać, że jutro będzie niewystarczające. Zachęcamy do kultury ciągłego doskonalenia, bo zawsze można coś poprawić, udoskonalić lub zmienić, choćby w niewielkim stopniu, z czego będzie zadowolony klient i użytkownicy.
• Pomaganie klientom w realizacji zadań. Każda organizacja powinna stawiać swoich klientów na pierwszym miejscu. Niezależnie jakie zadania czy działania wykonuje dostawca usług, powinien pamiętać, że odbiorcą usług i produktów jest klient i użytkownik. Ich satysfakcja i zadowolenie z korzystania z usługi lub produktu, powinno być najważniejszy celem dostawcy usług. Jeżeli klient lub użytkownik będzie niezadowolony, to niezależnie co zrobił dostawca nie będzie to miało znaczenia. Usługi i produktu oraz praktyki wykonywane przez dostawcę muszą dostarczać wartość oraz wspierać osiąganie rezultatów oczekiwanych przez korzystającego z usług.
• Zobowiązanie się do ciągłego pogłębiania wiedzy. Świat zmienia się tak szybko, że jeżeli się nie rozwijamy, doskonaląc naszą wiedzę i umiejętności, to się cofamy. Ten wzorzec zachowań stanowi podstawę wszystkich pozostałych. Musimy być świadomi potrzebnych informacji i wiedzy, które należy pozyskać aby podejmować lepsze decyzje. Pamiętamy o niejednoznaczności i niepewności, co oznacza że nie jesteśmy przewidzieć wszystkiego w zmiennym środowisku. Każdy w organizacji powinien ciągle się uczyć, poszerzać swoją wiedzę i zwiększać poziom posiadanych informacji. W ciągłym uczeniu pomagają krótkie pętle informacji zwrotnych oraz przeprowadzanie eksperymentów kwestionujących i doskonalących hipotezy.

Kierowanie się opisanymi kluczowymi celami i przyjmowanie kluczowych wzorców zachowań, pomaga mieć kontrolę nad zmiennym, niestabilnym i niejednoznacznym środowisku.

Zachowajmy otwartość umysłu, poszerzajmy ciągle swoją wiedzę i pamiętajmy o dostarczaniu i współtworzeniu wartości z klientem, a pojawiające się zagrożenia będziemy w stanie zidentyfikować i podjąć skuteczne działania aby każdą zmianę zakończyć z sukcesem.

Jak jesteś przygotowany na wprowadzanie wielu zmian w środowisku VUCA?

Artykuł Prosto o ITIL – Jak wprowadzać szybko i bezpiecznie zmiany? pochodzi z serwisu Mariusz Siek.

ITIL w wersji 3, czyli 11 lat temu, rozszerzył proces zarządzania konfiguracją na zarządzanie zasobami i konfiguracją (Service Asset and Configuration Management – SACM). Rewolucji nie było, proces tylko objął swoim zakresem, nie tylko typowe elementy informatyczne, które składają się na usługę ale również inne zasoby potrzebne do jej świadczenia. Proces ten jest bardzo ważny, ponieważ z danych przez niego zarządzanych korzystają inne procesy zarządzania usługami IT takie jak: zarządzanie zmianami, zarządzanie incydentami i problemami, zarządzanie poziomem usług. Co obejmuje proces SACM i jakie są jego najważniejsze elementy?

Cele

Głównym celem procesu zarządzania zasobami i konfiguracją jest zapewnienie, że zasoby wymagane do dostarczenia i świadczenia usług podlegają odpowiedniej kontroli, a dokładna i prawidłowa informacja o nich jest dostępna wtedy, kiedy jest taka potrzeba. Na tą informacje składają się dane o konfiguracji i relacjach pomiędzy zasobami.

Szczegółowymi celami są:

• Zapewnienie, że zasoby pod nadzorem IT są identyfikowane, kontrolowane i właściwie utrzymywane przez cały ich cykl życia
• Identyfikowanie, kontrolowanie, rejestrowanie, raportowanie, audytowanie i weryfikowanie usług i elementów konfiguracji w zakresie ich wersji, danych bazowych, komponentów składowych, atrybutów i relacji.
• Odpowiedzialność za zarządzanie i ochronę integralności danych elementów konfiguracji w cyklu ich życia, poprzez bliską współpracę z procesem zarządzania zmianą.
• Zapewnienie integralności elementów konfiguracji, wymaganych do świadczenia usług, poprzez utworzenie i utrzymywanie systemu zarządzania konfiguracją (Configuration Management System – CMS)
• Utrzymywanie prawidłowej informacji o historycznej, aktualnej i planowanej konfiguracji usług i CI (element konfiguracji)
• Wspieranie efektywnych i wydajnych procesów zarządzania usługami IT, poprzez zapewnienie aktualnej informacji o konfiguracji, pozwalającej na podejmowanie decyzji w odpowiednim czasie np. akceptacja zmian i wydań lub rozwiązywanie incydentów i problemów

Zakres

Dlaczego zarządzanie zasobami i konfiguracją jest takie ważne? Do wyjaśnienia potrzebne jest zdefiniowanie, co to jest zasób (asset) i jak się ma do elementu konfiguracji (Configuration Item – CI).

Zasób związany z usługą IT, który wymaga zarządzania, aby dostarczyć tą usługę nazywamy elementem konfiguracji.

Każdy element konfiguracji jest zasobem ale nie każdy zasób jest elementem konfiguracji. Np. serwer jako fizyczne urządzenie będzie zarówno zasobem jak i elementem konfiguracji, natomiast wiedza Service Desk do rozwiązywania incydentów, jest bardzo ważnym zasobem ale nie jest elementem konfiguracji i jako taka nie jest objęta procesem SACM.

Zakresem procesu SACM jest zarządzanie pełnym cyklem życia wszystkich elementów konfiguracji i wprowadzanymi do nich zmianami. Proces SACM ma wiele interfejsów do innych procesów zarządzania usługami IT, takich jak zarządzanie zmianą, incydentami, problemami, poziomem usług.

W zakresie procesu nie ma zarządzania środkami trwałymi, rozumianego jako zarządzanie zasobami w aspekcie finansowym, chociaż oba procesy mogą obejmować te same zasoby.

Korzyści

Wdrożenie i korzystanie z procesu zarządzania zasobami i konfiguracją daje wiele korzyści organizacji.

• Optymalny proces SACM zapewnia wydajność świadczonych usług IT oraz zmniejsza ich koszty i ryzyka
• Jest nieocenionym źródłem wiedzy dla pracowników IT o konfiguracji usług i ich relacjach z elementami konfiguracji
• Pozwala lepiej planować zmiany i wydania
• Zwiększa szanse na zakończenie sukcesem oceny, planowania i wdrażania zmian i wydań
• Zapewnia rozwiązywanie incydentów i problemów zgodnie z SLA
• Pomaga w lepszym dopasowaniu do standardów oraz regulacji prawnych
• Daje możliwość wyznaczania kosztów usługi
• Umożliwia zmniejszenie kosztów i nakładów czasu na znalezienie informacji o konfiguracji

Podstawowe terminy

W dobry zrozumieniu procesu zarządzania zasobami i konfiguracją, pomaga poznanie i rozróżnianie następujących terminów:

• Zasób usługi (service asset)– każdy zasób lub zdolności (umiejętności) potrzebne do świadczenia usługi. Przykładowe zasoby usługi to fizyczny lub wirtualny serwer, licencja oprogramowania lub wiedza w głowie menedżera.
• Element konfiguracji (configuration item)– zasób usługi, który musi być zarządzany, w celu dostarczenia usługi IT. Wszystkie CI są zasobami usługi. Każdy CI musi być pod kontrolą procesu zarządzania zmianą.
• Rekord konfiguracji (configuration record)– zestaw atrybutów i relacji dotyczących CI. Rekordy konfiguracji są przechowywane w CMDB i zarządzane przez CMS. Zwracam uwagę, że CI nie są przechowywane w CMDB, tylko rekordy konfiguracji, opisujące CI, znajdują się w CMDB.
• System zarządzania wiedzą o usłudze (service knowledge management system – SKMS)– zestaw narzędzi i baz danych wykorzystywanych do zarządzania wiedzą, informacją i danymi. Wiele elementów konfiguracji jest dostępne w postaci wiedzy i informacji. Przykładowe to SLA, raporty, katalog usług. Są one przechowywane w SKMS ale proces SACM nie jest odpowiedzialny za zarządzanie tą bazą.

Proces zarządzania zasobami i konfiguracją jest źródłem wiedzy, informacji i danych, dla procesów zarządzania zmianami, wydaniami, incydentami, problemami i poziomem usług. Bez niego wskazane procesy, nie mogły by działać poprawnie. Pełni rolę procesu wspierającego i to jak będzie funkcjonował i jak zarządzał powierzonymi elementami konfiguracji, ma znaczący wpływ na działanie innych procesów zarządzania usługami, a w rezultacie na jakość świadczonych usług IT dla użytkownika. Sprawdź jak proces zarządzania zasobami i konfiguracją funkcjonuje w Twojej organizacji i podejmij działania, które poprawią wykryte błędy i niedociągnięcia.

Pytanie: Jaki aspekt procesu zarządzania zasobami i konfiguracją jest dla Ciebie najważniejszy?

Artykuł Zarządzanie zasobami i konfiguracją pochodzi z serwisu Mariusz Siek.